Rocznie w Polsce jest wykonywane ok. 1,7 mln transfuzji i można powiedzieć, że w tylu przypadkach krew uratowała zdrowie lub życie kogoś poszkodowanego w wypadku, poddanego operacji lub cierpiącego na chorobę krwi. Decyzję o donacji krwi można podejmować w każdej porze roku, najważniejszy jest jednak czas wakacji, bo wtedy w bankach krwi, gdzie jest magazynowana, często zdarzają się braki.

Krew można oddać w sieci punktów krwiodawstwa na terenie całego kraju, a także w punktach mobilnych, tzw. krwiobusach. Harmonogram ich wyjazdów jest wcześniej ustalany i ogłaszany. Jednorazowo można oddać 450 ml krwi pełnej. Poza krwią pełną dawca może oddać także pojedyncze składniki krwi, np. krwinki płytkowe, krwinki czerwone i osocze.

Dawcami mogą zostać osoby w wieku od 18 do 65 lat. Warunkiem jest dobry stan zdrowia. Dlatego przed pobraniem krwi lub jej składników kandydat na dawcę jest badany, a decyzję o zakwalifikowaniu podejmuje lekarz na podstawie wypełnionego kwestionariusza, badania i wyników badań laboratoryjnych.

Krwiodawcą nie może zostać osoba lecząca się m.in. na cukrzycę, choroby układu krążenia, nowotworowe, zakaźne i inne. Krwi nie można oddać również w okresie 6 miesięcy od przebycia operacji, zabiegu endoskopowego i niektórych badań, np. biopsji. To tylko wybrane przykłady, bo lista przeciwwskazań jest znacznie dłuższa. Chodzi o pewność, że oddanie krwi nie wywoła negatywnych skutków zdrowotnych ani u osoby, która ją oddaje, ani u pacjenta, który ją otrzyma.

Idea honorowego krwiodawstwa jest w Polsce popularna w wielu środowiskach – także w parafiach czy wśród kapłanów działają kluby HDK. Jak podaje Regionalne Centrum Krwiodawstwa i Krwiolecznictwa, w 2021 r. było u nas blisko 552 tys. osób zgłaszających się do oddania krwi honorowo, kierujących się tylko ideą pomocy choremu.

Oddawanie krwi jest bezpieczne, wszystkie punkty pobierania krwi używają wyłącznie jednorazowego sprzętu. Wbrew krążącym niekiedy mitom, jedno- czy kilkukrotne oddanie krwi nie powoduje konieczności stałego zgłaszania się w tym celu. Jeżeli wcześniej sprawdzimy, gdzie się znajduje najbliższy punkt oddawania krwi, to samo jej pobranie nie zajmie wiele czasu. Nie trzeba być na czczo, wskazany jest lekki, niezawierający tłuszczów posiłek. W ciągu doby poprzedzającej oddanie krwi dobrze jest wypić ok. 2 l płynów (woda mineralna, soki) i unikać wysiłku fizycznego. Warto założyć ubranie, które umożliwi szybkie odsłonięcie ramienia. W punkcie kandydat jest rejestrowany na podstawie dowodu tożsamości ze zdjęciem i numerem PESEL.

Kolejne etapy to wypełnienie kwestionariusza, pobranie próbki krwi do badań laboratoryjnych i badanie lekarskie. Jeżeli kandydat zostanie zakwalifikowany, zgłasza się do sali pobrań. Samo pobieranie nie trwa dłużej niż 10 min. Po oddaniu krwi trzeba pozostać ok. 30 min w poczekalni. Osoba, która oddała krew, może otrzymać zaświadczenie zwalniające w tym dniu z pracy lub szkoły, a także zwrot kosztów podróży. Po oddaniu krwi trzeba zadbać o nawodnienie i spożycie posiłku, by pomóc w regeneracji organizmu. Niewskazane są wysiłek fizyczny i picie alkoholu. Mężczyźni mogą oddawać krew maksymalnie 6 razy w roku, a kobiety – maksymalnie 4 razy. Przerwa między kolejnymi pobraniami musi wynosić co najmniej 8 tygodni.